De ontdekking van het dagelijks leven – van Bosch tot Bruegel in Boijmans van Beuningen

Voor het eerst in Nederland:
Museum Boijmans Van Beuningen brengt zes panelen van Pieter Bruegel de Oude bij elkaar.

Pieter Bruegel de Oude_Toren van Babel
Pieter Bruegel
de Oude_Toren van Babel

Pieter Bruegel de Oude: De vogelnestrover
Pieter Bruegel de Oude:
De vogelnestrover

Pieter Bruegel de Oude: De kreupelen
Pieter Bruegel de Oude: De kreupelen
Pieter Bruegel de Oude: Winterlandschap met schaatsers en vogelknip
Pieter Bruegel de Oude: Winterlandschap met schaatsers en vogelknip

Pieter Bruegel de Oude - De dronkaard in het varkenskot-
Pieter Bruegel de Oude:De dronkaard in het varkenskot

 Pieter Bruegel de Oude:Drie soldaten
Pieter Bruegel the Elder
The Three Soldiers, 1568
oil on oak panel

Uit de hele wereld zijn vijf panelen van Pieter Bruegel de Oude naar Museum Boijmans Van Beuningen gereisd voor de tentoonstelling  ‘De ontdekking van het dagelijks leven – van Bosch tot Bruegel’. De bezoeker krijgt de unieke kans om zes panelen van deze  zestiende eeuwse meesterschilder bij elkaar te zien in Rotterdam. Niet eerder waren zoveel Bruegels bij elkaar te bewonderen. Het paneel ‘De dronkaard in het varkenskot’ (1557), eigendom van een particuliere verzamelaar, is voor het eerst in een tentoonstelling te zien.

Het oeuvre van Pieter Bruegel de Oude (ca 1526 -1569) is klein (ongeveer 40 werken) en zijn werken zijn kwetsbaar. Musea zijn daarom voorzichtig met het uitlenen van deze panelen. Museum Boijmans Van Beuningen toont nu in één tentoonstelling in Rotterdam ‘De vogelnestrover’ uit Wenen, ‘Winterlandschap met schaatsers en vogelknip’ uit Brussel, ‘Drie soldaten’ uit New York, ‘De kreupelen’ uit Parijs en ‘De dronkaard in het varkenskot’ uit een particuliere collectie. ‘De dronkaard in het varkenskot’ wordt voor het eerst getoond in een tentoonstelling. Elders in het museum, in de vaste opstelling is Bruegels misschien wel meest tekende schilderij te zien: De Toren van Babel uit 1560.

Pieter Bruegel de Oude: het grote voorbeeld

Onderwerpen die, de in de Zuidelijke Nederlanden woonachtige, Pieter Bruegel de Oude schilderde zijn veelvuldig gekopieerd door schilders na hem. Bruegels oudste werk in de tentoonstelling is ‘De dronkaard in het varkenskot’. Dit paneel, gebaseerd op een Middeleeuws gezegde, toont een groep mensen die een man in een varkensstal duwen. Het is geschilderd op de achterzijde van een teljoor (een middeleeuws bord) en dankt daaraan zijn ronde vorm. ‘De boer en de Vogelnestrover’ is een werk dat Bruegel de Oude later in zijn carrière maakte en het heeft alle kenmerken van de beroemde Bruegels de Oude: de subtiele schildertechniek en de boeren thema’s. ‘Het Winterlandschap met schaatsers en vogelknip’ toont een winters tafereel met schaatsende menigten. De Nederlander is wereldberoemd om dit thema. Op basis van dit werk zijn maar liefst 120 kopieën bekend uit de 17e eeuw. Tot op de dag van vandaag siert dit tafereel menig gebruiksvoorwerp.
Pioniers van het dagelijks leven
De wereldberoemde schilderijen van Pieter Bruegel de Oude zijn het slotstuk van de drie generaties kunstenaars die in de 16e eeuw een ware revolutie in de schilderkunst ontketenen. Jheronimus Bosch begint in de vroege zestiende eeuw als een van de eerste met het schilderen van het dagelijks leven. In zijn voetspoor ontdekken ook andere kunstenaars als Lucas van Leyden, Quinten Massys en bovenal Pieter Bruegel de Oude het leven van alledag. Museum Boijmans Van Beuningen toont in de najaarstentoonstelling ‘De ontdekking van het dagelijksleven – van Bosch tot Bruegel’ (10 oktober 2015-17 januari 2016) een selectie schilder- en prentkunst van het hoogste niveau. Het zijn kunstwerken die met ironie en zelfspot de maatschappij weerspiegelen en die de keurigheid voorbij gaan: van bordelen tot schaatsende menigten, van ongelijke liefde tot feestende boeren. Soms is er sprake van een moraal, maar de humor, het leedvermaak en de zelfspot overheersen altijd. Met 40 schilderijnen en evenveel prenten van onder anderen: Jeronimus Bosch, Lucas van Leyden en Quinten Massys, Jan Sanders vanHemessen, Marinus van Reymerswaele, Jan Provoost, Pieter Aertsen en Joachim Beuckelaer en Pieter Bruegel de Oude.